Deborah van kassa 5
Beste leden, collega’s,
Vorige week heerste er enige euforie nadat duidelijk werd dat IFF in Ieper zijn activiteiten kan voortzetten dankzij de financiële steun van de Vlaamse overheid voor de bouw van een verbeterde waterzuiveringsinstallatie. Voor wie IFF niet kent: het bedrijf kwam eerder in opspraak nadat een tweetal jaar terug te hoge concentraties van 1,2,4-triazolen werden vastgesteld in het water van het Blankaartbekken, een belangrijk gebied voor drinkwaterwinning. Aanvankelijk werd de oorzaak vooral bij de landbouw gezocht, maar later bleek dat IFF verantwoordelijk was voor de vervuiling. Wie onderneemt, neemt risico’s en soms loopt het fout.
De overheid investeert nu 1.000.000 euro aan subsidies in de installatie van een waterzuiveringssysteem dat de 1,2,4-triazolen uit het te lozen water kan verwijderen. Op zich is dat een zinvolle investering, want een betere waterkwaliteit komt iedereen ten goede. Toch wringt er voor mij iets. Kort na de overschrijdingen kondigde het bedrijf aan dat het de site in Ieper zou sluiten en de productie naar andere vestigingen zou verplaatsen. De boodschap leek toen duidelijk: er was een probleem en men zocht de uitweg elders. Nu blijkt plots dat de activiteiten toch worden voortgezet. Dat roept toch vragen op. Was het werkelijk ooit de bedoeling om de vestiging te sluiten, of werd die aankondiging vooral gebruikt als drukkingsmiddel om extra steun van de overheid te verkrijgen?
Een niet te verwaarlozen detail is dat deze site in 2025 een nettowinst van ongeveer 2.000.000 euro genereerde. Vanuit dat perspectief zou een sluiting economisch toch weinig logisch zijn geweest.
IFF is een beursgenoteerde Amerikaanse multinational waarvan het grootste deel van de aandelen in handen is van investeringsfondsen zoals Dodge & Cox en BlackRock. Dat zijn geen kleine spelers, maar financiële zwaargewichten die precies weten waar ze mee bezig zijn. Bovendien zijn er aanwijzingen dat de divisie Food Ingredients, waar ook de vestiging in Ieper onder zou kunnen vallen, te koop staat. Volgens berichten zou deze afdeling een waarde hebben van ongeveer 4.300.000.000 dollar en verkocht worden aan een andere investeringsmaatschappij, CVC Capital Partners.
Dat maakt de oorspronkelijke aankondiging van een sluiting van de site in Ieper des te opmerkelijker. Want waarom zou men een fabriek afstoten die jaarlijks een mooie winst realiseert, net op het moment dat de volledige divisie in de etalage staat? Een winstgevende vestiging verhoogt immers de aantrekkelijkheid en de waarde van het geheel.
In tijden van budgettaire krapte en besparingen op alle bestuursniveaus moeten we ons durven afvragen of de overheid hier wel het juiste signaal geeft. Niet alleen IFF kampt met lozingsnormen die technisch of economisch moeilijk haalbaar zijn. In Vlaanderen zijn er naar schatting nog zo’n 340 bedrijven die momenteel niet aan hun lozingsnormen kunnen voldoen. Voor die bedrijven wil de Vlaamse overheid bij Europa pleiten voor een overgangstraject, zodat zij stapsgewijs aan de opgelegde normen kunnen voldoen.
Vanuit ecologisch oogpunt valt die aanpak te verdedigen. Niemand heeft er belang bij dat bedrijven overhaast de deuren sluiten. Maar wat gebeurt er wanneer ondernemingen merken dat een aangekondigde sluiting kan leiden tot bijkomende steun van de overheid? Als elk bedrijf dat zich relatief gemakkelijk kan herlokaliseren met een vertrek dreigt, gaan we de komende jaren nog wat zien. Het zou kunnen dat de overheid nog aanzienlijk meer belastinggeld moet uittrekken om bedrijven ervan te overtuigen hun activiteiten in Vlaanderen te behouden.
Het lijkt er steeds vaker op dat overheden veel strenger durven op te treden tegen burgers en ondernemingen die toch niet kunnen of willen vertrekken dan tegen grote multinationals die met een verhuis of sluiting kunnen dreigen. Belastingen, milieuverplichtingen en steeds strengere normen worden zonder veel aarzeling opgelegd aan wie lokaal verankerd is. Partijen die steevast benadrukken dat de sterkste schouders de zwaarste lasten moeten dragen, zouden zich dan ook de vraag moeten stellen of ze hier werkelijk een overwinning hebben geboekt. Zoals Deborah van kassa 5 waarschijnlijk denkt: ik zal nog wel een vegan worstje in mijn airfryer bakken terwijl de aandeelhouders aan de andere kant van de oceaan nog een dikke, sappige steak op hun Oklahoma-barbecue leggen.




Opmerkingen